PRZEWODNIKI


… CZYLI W PARU SŁOWACH O TURYSTYCE
Opracowała: Brigitte Nenzel

Grudziądz doczekał się niewielu przewodników turystycznych. Do dziś ich liczba nie przekroczyła 20 pozycji, co w pewnym stopniu potwierdza tezę, że turystyczne zainteresowanie miastem w żadnym okresie nie nabrało większego rozmachu.

Co zatem zadecydowało o tym, że mimo posiadanego potencjału turystycznego Grudziądz leżał i leży raczej poza szlakiem turystycznym niż na nim?

Nie bez znaczenia były zapewne wielokrotne zmiany przynależności państwowej (Prusy, II Rzeczpospolita Polska, Trzecia Rzesza, Polska okresu PRL i III Rzeczpospolitej), siłą rzeczy pociągające za sobą przerywanie ciągłości organicznego rozwoju miasta i społeczności lokalnej. W sukurs temu przyszły działania polityczno-propagandowe okresu powojennego i w pewnej mierze także nacjonalizacja mienia prywatnego. Wszystko to miało wpływ nie tylko na tożsamość miasta (krajobraz naturalny + krajobraz architektoniczny + społeczność + funkcja), ale także na stopień identyfikacji mieszkańców z miastem i stopień zainteresowania turystów. Nie bez znaczenia jest także polityka miejscowych władz w zakresie rozwoju funkcji turystycznej miasta.

Ostatecznie nie ziściły się słowa wydawcy pierwszego przewodnika, Leo Woerla, który w swojej przedmowie do tej publikacji z 1893 roku napisał:
„Niniejszy przewodnik zapoznaje nas z dotąd mało odwiedzaną okolicą, jednak jej bogata historia oraz nie mniej bogate walory krajobrazowe pozwalają budzić nadzieję, że przyjezdni z czasem będą częściej wybierać Grudziądz.” Czytając te słowa, ma się wrażenie jakby czas stanął w miejscu…

Dlatego na dzień dzisiejszy nie pozostaje nic innego, jak życzyć miastu, by ta zła passa została możliwie szybko przerwana, by przyjezdni licznie przybywali do Grudziądza… nie tylko w celu dokonywania zakupów. Ci, których interesują inne formy wypełniania wolnego czasu znajdą odpowiednie odnośniki na końcu tego opracowania.

A tymczasem warto zajrzeć do dawnych przewodników, by poznać miasto takie, jakie kiedyś było oraz odkryć to, co nieznane, co dawno zapomniane lub co miło wspominamy.

1893_Froehlich 1906__Fischer 1913_Zninski
Xaver Froelich
Führer durch Graudenz und Umgebung
Woerl´s Reisehandbücher
Verlag von Leo Woerl
Würzburg, Wien 1893
Paul Fischer
Graudenz und Feste Courbiere
Zweite, vermehrte Auflage
Verlag von Arnold Kriedte
Graudenz 1906
Wydanie pierwsze: 1902
Wydanie trzecie: 1912
Ignacy Żniński
Grudziądz
Wyd. Wiktor Kulerski
Grudziądz 1913
1924_Orlowicz 1929_Bochnig 1936_Lega
Mieczysław Orłowicz
Ilustrowany przewodnik po Grudziądzu
Polska Biblioteka Turystyczna nr 11.
Wyd. Książnica Polska
Lwów, Warszawa 1924
Stanisław Bochnig
Grudziądz. Przewodnik kartkowy 
z planem i kroniką miasta
Wydawnictwo autora
Grudziądz 1929
Reprint „Kalendarz
Grudziądzki 2000”
Władysław Łęga
Grudziądz
Wyd. Ministerstwa Komunikacji
Warszawa 1936
1937_Hendler 1965_Blachnio 1968_Blachnio
Adolf Hendler
Grudziądz.
Przewodnik turystyczny
Wyd. Adolf Hendler
Grudziądz 1937
Józef Błachnio
Przewodnik po Grudziądzu i okolicy
Wyd. Komitet Kultury Fizycznej 
i Turystyki w Grudziądzu
Grudziądz 1965
Józef Błachnio
Przewodnik po Grudziądzu i okolicy
Wyd. Komitet Kultury Fizycznej 
i Turystyki w Grudziądzu
Warszawa 1968
Wydanie II
1974_Uminski 1990_Poreba 2004_Miniprzewodnik
Janusz Umiński
Grudziądz i okolice
Wyd. Sport i Turystyka
Warszawa 1974
Grudziądz i okolice. Przewodnik
Praca zbiorowa
pod red. Stanisława Poręby
Wyd. Grudziądzkie Towarzystwo Kultury
i Biblioteka Miejska w Grudziądzu
Grudziądz 1990
Tadeusz Rauchfleisz, Henryk Stopikowski
Grudziądz. Miniprzewodnik
Wyd. Grudziądzkie Towarzystwo Kultury
Grudziądz 2004

Jedno jest pewne: dziś brak zainteresowania szerszych mas turystów Grudziądzem z pewnością nie wynika z braku tradycyjnych przewodników, ergo braku wiedzy i informacji o mieście; od pewnego czasu tę niejako lukę wypełniają nowoczesne technologie informacyjne (np. internet, smart fony, mobilne aplikacje, wirtualne plany). Ciekawe i zachęcające do wizyty w mieście elektroniczne przewodniki (z możliwością pobrania ich na telefon poprzez zeskanowanie kodu QR) znajdują się na stronie Informacji Turystycznej: http://www.it.gdz.pl/e_foldery Oto one:

IT_spacer_1_kawaleria IT_spacer_2_wojsko IT_spacer_3_tramwaj
IT_spacer_4_architektura IT_spacer_5_zielen IT_spacer_6_przemysł
IT_spacer_7_zabytki-techniki IT_spacer_8_cytadela IT_spacer_9_gora zamkowa
IT_spacer_10_bazylika turystyka_wodna_okolic_grudziadza

Wart polecenia są również:

Skrzętnie przemyślany i rzetelnie opracowany e-folder

GRUDZIĄDZ NA WEEKEND

Wyjątkowy, bogato ilustrowany przewodnik po fortyfikacjach Grudziądza

TWIERDZA GRUDZIĄDZ. PRZEWODNIK

Twierdza Grudziadz_Przewodnik
Wydanie IX, poprawione
Opracowanie: Informacja Turystyczna
Wydawca: Miejski Ośrodek Rekreacji i Wypoczynku
Redakcja: Magdalena Brudniewicz, Michał Czepek
Grudziądz 2013
Autorzy: Włodzimierz Grabowski, Tomasz Kowalski,
Piotr Nowiński, Mariusz Żebrowski
Seria: Fortyfikacje Pomorza Nadwiślańskiego
Wydawca: SGK – Tomasz Kowalski
Grudziądz 2014

Także z tym przewodnikiem w ręku warto ogarniać Grudziądz.
Nasze miasto znalazło się w kręgu nielicznych miast, którymi zainteresowało się wydawnictwo „Ogarnij Miasto”. Obok Warszawy, Trójmieścia, Wrocławia oraz Lublina i my mamy teraz swój własny miejski przewodnik subiektywny.


OGARNIJ MIASTO GRUDZIĄDZ. MIEJSKI PRZEWODNIK SUBIEKTYWNY
Autorki: Magdalena Kalisz, Dorota Szopowska
Wydawnictwo Ogarnij Miasto
Rok wydania: 2015

Będziemy wdzięczni za Twój link do tego artykułu.

2 komentarze

  1. normalny napisał(a):
    Firefox 45.0 Firefox 45.0 Windows XP Windows XP
    Mozilla/5.0 (Windows NT 5.1; rv:45.0) Gecko/20100101 Firefox/45.0

    „Trójmieścia”? O ja… :)

  2. normalny napisał(a):
    Firefox 45.0 Firefox 45.0 Windows XP Windows XP
    Mozilla/5.0 (Windows NT 5.1; rv:45.0) Gecko/20100101 Firefox/45.0

    „Trójmieścia”? O ja…. :)

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.

Facebook

Get the Facebook Likebox Slider Pro for WordPress